Câu hỏi gián tiếp: ob (liệu) và từ để hỏi

Muốn hỏi lịch sự, người Đức hay đặt câu hỏi sau một câu mở đầu như Können Sie mir sagen, ...? Phần câu hỏi phía sau là câu phụ: động từ chia đứng ở cuối.

1Hỏi gián tiếp để lịch sự hơn

Câu hỏi trực tiếp như Wo ist der Bahnhof? hỏi thẳng vào việc. Câu hỏi gián tiếp đặt câu hỏi đó sau một câu mở đầu như Können Sie mir sagen hoặc Wissen Sie. Câu hỏi gián tiếp hay dùng trong hai trường hợp:

• hỏi người lạ, hỏi ở cơ quan, gọi điện: câu nghe lịch sự hơn;
• nói điều mình chưa biết hoặc kể lại câu hỏi của người khác: Ich weiß nicht, wo der Bahnhof ist.

2Từ hỏi giữ nguyên, động từ về cuối câu

Câu hỏi có từ hỏi (wo, wann, wie, was, warum, wer, wie viel, wie lange...) chuyển thành câu gián tiếp theo ba bước. Từ hỏi giữ nguyên, chỉ có động từ chia chuyển về cuối câu.

Câu hỏi gián tiếp nào cũng xếp theo một khuôn: từ hỏi, chủ ngữ, phần giữa, động từ chia. Khuôn này giống câu phụ với weil và dass (chủ điểm 10), từ hỏi đứng ở chỗ của liên từ.

Câu có hai phần động từ theo luật của chủ điểm 10: động từ tách viết liền, Modalverb và trợ động từ của Perfekt đứng sau cùng.

• Wissen Sie, wann der Zug ankommt?Ông/bà có biết khi nào tàu đến không? Động từ tách ankommen viết liền.
• Können Sie mir sagen, wo ich das Formular abgeben muss?Ông/bà có thể cho tôi biết tôi phải nộp mẫu đơn ở đâu không? Modalverb muss đứng sau cùng.
• Ich weiß nicht, wann er angerufen hat.Tôi không biết anh ấy đã gọi điện lúc nào. Trợ động từ hat đứng sau cùng.
• Ich möchte wissen, wie lange die Ausbildung dauert.Tôi muốn biết khóa học nghề kéo dài bao lâu. wie lange là một khối.

3Câu hỏi có/không chuyển thành ob

Câu hỏi có/không bắt đầu bằng động từ và không có từ hỏi (A1 chủ điểm 3). Khi chuyển thành câu gián tiếp, thêm ob (liệu ... có ... không) vào đầu phần câu hỏi. Sau ob, động từ chia cũng về cuối câu.

Ba từ ob, wann, wenn viết gần giống nhau nên dễ nhầm. Trong câu hỏi gián tiếp chỉ dùng ob hoặc từ hỏi như wann, không dùng wenn.