Đại từ nhân xưng và chia động từ có quy tắc (thì hiện tại)

Câu tiếng Đức ngắn nhất có hai phần: ai và làm gì. Phần "ai" thường là một đại từ như ich, du, er. Phần "làm gì" là động từ, và đuôi động từ đổi theo người đó.

1Chín đại từ nhân xưng

Đại từ nhân xưng đứng thay cho tên người hoặc vật, và thường làm chủ ngữ của câu. Dạng chủ ngữ này gọi là Nominativ (cách 1). Tiếng Đức có chín đại từ cần thuộc:

• Ich lerne Deutsch.Tôi học tiếng Đức.
• Er kommt aus Vietnam.Anh ấy đến từ Việt Nam.
• Das Kind spielt. Es spielt im Garten.Đứa bé chơi. Nó chơi trong vườn. Kind là giống trung nên thay bằng es.
• Wir lernen zusammen.Chúng tôi học cùng nhau.

2sie, sie hay Sie?

Ba chữ này viết gần giống nhau nhưng nghĩa khác hẳn. Có hai dấu hiệu để phân biệt: chữ hoa và đuôi động từ.

3Khi nào dùng du, khi nào dùng Sie?

Tiếng Việt có nhiều cách xưng hô, tiếng Đức chỉ có hai lựa chọn khi nói với một người: du (thân mật) hoặc Sie (lịch sự). Chọn sai sẽ bị coi là suồng sã hoặc xa cách.

4Chia động từ có quy tắc theo gốc và đuôi

Präsens là thì hiện tại. Thì này dùng cho việc đang xảy ra, thói quen và thông tin hiện tại. Từ điển ghi động từ ở dạng nguyên mẫu, đuôi -en. Muốn dùng trong câu, làm hai bước như hình dưới.

Làm như vậy với cả sáu chủ ngữ, ta có bảng chia của wohnen. Phần tô vàng là đuôi:

Có ba điều dễ nhớ trong bảng: wir, sie và Sie giống hệt dạng nguyên mẫu. er/sie/es và ihr cùng đuôi -t. Chỉ du có đuôi hai chữ -st.

Rất nhiều động từ A1 chia theo đúng mẫu này:

5Hai luật chính tả cần nhớ

Có hai nhóm động từ cần sửa đuôi một chút để dễ đọc. Bảng dưới đặt hai động từ mẫu cạnh nhau, phần tô đỏ là chỗ khác với mẫu chung.

6Tự kiểm tra câu trong ba bước

1. Tìm chủ ngữ. Ai làm hành động?
2. Đổi chủ ngữ thành đại từ. Một người đàn ông là er, một người phụ nữ là sie, nhiều người là sie (họ), người mình xưng hô lịch sự là Sie.
3. Chọn đuôi theo đại từ đó. Nhớ hai luật chính tả ở phần 5.

7Thử ngay