Các ngành học nghề người Việt hay chọn

Bài này giới thiệu tám nghề người Việt hay chọn khi học nghề ở Đức. Mỗi nghề có nơi làm việc, công việc hằng ngày viết bằng câu tiếng Đức A2, và từ khoá có mạo từ. Đọc để biết công việc thật của từng nghề trông như thế nào, rồi tự hỏi mình có làm được việc đó mỗi ngày trong ba năm hay không.

Bài không so sánh nghề nào dễ xin visa hay dễ có việc hơn. Điều kiện visa do cơ quan có thẩm quyền quy định và có thể thay đổi, xem trang chính thức Make it in Germany. Chỗ học nghề và việc làm sau khi học xong phụ thuộc vào từng Betrieb và vào chính người học.

Đọc tên nghề dạng nam và dạng nữ

Tên nghề tiếng Đức có dạng nam và dạng nữ. Dạng nữ thường thêm "-in", hoặc đổi "-mann" thành "-frau".

Tin tuyển thường viết cả hai dạng, hoặc viết gộp: Elektroniker/in, Kfz-Mechatroniker/-in. Sau tên nghề hay có "(m/w/d)": männlich, weiblich, divers (nam, nữ, giới tính khác). Ký hiệu này nghĩa là ai cũng nộp đơn được.

Tám nghề trong một bảng

Mỗi bộ thẻ từ ở cột cuối có các bộ tiếp theo (-2 tới -5) cho cùng nghề, trình độ B1.

Công việc hằng ngày của từng nghề

Pflegefachmann / Pflegefachfrau (điều dưỡng)

• Ich helfe den Patienten beim Waschen und Anziehen.
• Ich messe Blutdruck und Puls.
• Ich gebe Medikamente und schreibe alles in die Dokumentation.

Từ khoá: der Patient / die Patientin, der Bewohner / die Bewohnerin (người sống ở viện dưỡng lão), der Blutdruck, die Station (khoa), die Dokumentation, der Frühdienst, der Spätdienst, der Nachtdienst.

Nghề này làm theo ca, cả cuối tuần và ngày lễ, và nói chuyện với người bệnh, người nhà suốt ngày.

Koch / Köchin (đầu bếp)

• Ich schneide Gemüse und Fleisch.
• Ich bereite Soßen und Suppen vor.
• Ich halte die Küche sauber und achte auf die Hygiene.

Từ khoá: die Küche, das Messer, der Herd (bếp nấu), die Zutat (nguyên liệu), das Rezept (công thức), die Hygiene, die Bestellung (món khách gọi).

Bếp nóng, phải đứng lâu, giờ làm nhiều nhất vào buổi tối và cuối tuần.

Hotelfachmann / Hotelfachfrau (nghiệp vụ khách sạn)

• Ich begrüße die Gäste an der Rezeption.
• Ich serviere das Frühstück im Restaurant.
• Ich kontrolliere die Zimmer.

Từ khoá: der Gast (die Gäste), die Rezeption (quầy lễ tân), die Reservierung, das Zimmer, einchecken, auschecken, der Service.

Người học nghề này đi qua nhiều bộ phận của khách sạn: lễ tân, nhà hàng, buồng phòng.

Elektroniker / Elektronikerin (thợ điện)

• Ich verlege Kabel.
• Ich installiere Steckdosen, Schalter und Lampen.
• Ich prüfe, ob alles sicher funktioniert.

Từ khoá: das Kabel, die Steckdose (ổ cắm), der Schalter (công tắc), der Strom, die Baustelle (công trình), die Sicherheit.

Nghề này có nhiều chuyên ngành (die Fachrichtung), ví dụ Energie- und Gebäudetechnik (điện năng và điện toà nhà). Cần cẩn thận và hiểu toán, kỹ thuật cơ bản.

Kfz-Mechatroniker / Kfz-Mechatronikerin (cơ điện tử ô tô)

Kfz là viết tắt của Kraftfahrzeug (xe cơ giới).

• Ich warte und repariere Autos.
• Ich wechsle Reifen und Öl.
• Ich suche Fehler mit dem Diagnosegerät.

Từ khoá: die Werkstatt (xưởng), der Motor, die Bremse (phanh), der Reifen (lốp), die Reparatur, der Fehler (lỗi, hỏng hóc).

"warten" ở đây là bảo dưỡng xe, khác với "warten" là chờ đợi. Xe ô tô ngày nay có nhiều phần điện tử, nên tìm lỗi bằng máy tính là việc hằng ngày.

Fachkraft für Lagerlogistik (nhân viên kho vận)

• Ich nehme die Ware an und kontrolliere den Lieferschein.
• Ich lagere die Ware im Regal.
• Ich packe Bestellungen und schicke sie an die Kunden.

Từ khoá: das Lager (kho), die Ware (hàng), der Lieferschein (phiếu giao hàng), die Palette, der Gabelstapler (xe nâng), der Scanner.

"die Fachkraft" luôn là giống cái, kể cả với nam: "Er ist Fachkraft für Lagerlogistik."

Erzieher / Erzieherin (giáo viên nhà trẻ)

• Ich betreue Kinder in der Kita.
• Ich spiele, singe und bastle mit den Kindern.
• Ich lese vor und spreche mit den Eltern.

Từ khoá: das Kind (die Kinder), die Gruppe, die Eltern, der Morgenkreis (giờ ngồi vòng tròn buổi sáng), basteln (làm đồ thủ công), vorlesen (đọc truyện cho nghe).

Ở Đức, đào tạo Erzieher / Erzieherin thường là Ausbildung theo trường (Fachschule), quy định khác nhau giữa các bang. Xem bài 1 về Ausbildung theo trường.

Kaufmann / Kauffrau im Einzelhandel (nhân viên bán lẻ)

• Ich berate die Kunden.
• Ich räume Ware in die Regale ein.
• Ich arbeite an der Kasse und bestelle neue Ware.

Từ khoá: der Kunde / die Kundin, die Beratung (tư vấn), die Kasse, das Regal, das Sortiment (các mặt hàng của cửa hàng), die Lieferung (đợt giao hàng).

"einräumen" là động từ tách: "Ich räume die Ware ein." Nghề này đứng nhiều, làm cả thứ Bảy, và nói chuyện với khách cả ngày.

Nói vì sao mình chọn nghề

Câu hỏi "Warum möchten Sie diesen Beruf lernen?" gần như chắc chắn có trong phỏng vấn (bài 6). Mẫu câu A2:

"sich interessieren für" đi với Akkusativ: für Technik, für den Beruf, für die Arbeit mit Kindern. Sau "weil", động từ chia đứng cuối câu. Xem câu phụ với weil, dass.

Nghe và đoán ai làm nghề gì

Bốn người kể về công việc của mình. Nghe và ghép mỗi người với một nghề. Có ba nghề thừa.

Bài tập

Bài 2. Mỗi câu là lời của người làm nghề nào?

1. „Ich messe den Blutdruck und helfe den Bewohnern beim Waschen.“
2. „Ich berate Kunden und arbeite an der Kasse.“
3. „Ich verlege Kabel und installiere Steckdosen.“
4. „Ich schneide Gemüse und bereite Soßen vor.“

Bài 3. Viết hai câu về nghề bạn muốn học: câu 1 nói tên nghề với "zum" hoặc "zur", câu 2 nói lý do với "weil".